ORHAN PEKER (1927-1978)

Kategori: Tablo

Lot No: 234

“Beygirler”
İmzalı, kontrplağa marufle tuval üzerine yağlıboya.
75 x 59 cm.
* Aile Koleksiyonu.
Orhan Peker'in "Beygirleri"
Ankara Resim ve Heykel Müzesi Koleksiyonu’nda yer alan Orhan Peker’in Çayırda adlı resmi, sanatçının 1965 yılında 26. Devlet Resim ve Heykel Sergisi’nin Birincilik Ödülü’nü aldığı eseri olduğu için müzenin başyapıtıdır. Orhan Peker resimleri, çevre gözlemlerinin figüratif soyut kompozisyonlarıdır. Sanat tarihinde özgün bir yer almasına ve art arda ödüller kazanmasına neden olan da döneminin sanat anlayışına öncülük eden üslubudur.
Orhan Peker, müze koleksiyonunda yer alan at ve beygir resimlerini Küçükesat’ta evinin terasından pazara yük taşıyan atları gözlemleyerek yapar: “Bu beygirlere gelince, bilirisiniz Küçük Esat’ta otururum. Oralarda sabah akşam boş arsalarda durur bu beygirler. Başlarını çoğunlukla yem torbalarına sokmuş, dururlar öyle. İlkin sırtlarına atılan yamalı kilimler, boyunlarındaki mavi boncuklarda, beni resim yapmaya çeken bir şey oldu. Herhalde. Ne var ki, bu konu beni salt resim yönünden etkilemekle kalmaz. Bir şeyler söylemeye de iter.”
1960’larda, daha çok yük beygirlerinin, atlı arabaların ve atların resimlerini yapmaktadır. Özellikle ak ve kara leke dengesinin farklı yorumlarını denediği ve zaman zaman da aralarına solgun renk değerleri kazandırdığı beygir ve at resimleri, bir ressam olarak Orhan Peker’in eserlerinin arasında ayrı bir değer kazanır ve sanatçının sevilen eserlerinin simge konuları haline gelir. Yaz aylarında Ankara’nın yakıcı kuru sıcağından, kış aylarında ise dondurucu soğuğundan korunmaları için beygirlerin sırtlarına atılan el örgüsü kilimler, geleneksel kaynaklara yönelme eğilimi içinde yetişen Peker’in ilgisini çeker. Boncuklarla süslenmiş eyerleri ve sırtlarına atılmış eski kilimlerle geleneksel kaynaklara göndermeler yapar. Başlarına geçirilmiş yemlik torbaları ve sırtlarına atılan kilim ya da çaputlarla resmedilen bu beygirler, dönemin toplumsal gerçekçi anlayışına da izler bırakır. (Ref: Ankara Resim Heykel Müzesi, Orhan Peker Salonu kataloğu)

Muhammen Bedel